Hé ga je mee naar Zandvoort aan de Zee. Vandaag vindt de aftrap plaats van de viring van 200 jaar Zandvoort als badplaats. In 1826 werd er een verharde weg aangelegd van Haarlem door de duinen naar dit kleine wat verscholen vissersdorp. Hierdoor werd het mogelijk om zeebaden te gaan nemen in het nieuwe badhuis, dat voor de gelegenheid werd gebouwd. Gezonde zeelucht en zeewater werden een nieuw product, dat vanuit het dorp kwam, naast de vis, die dagelijks werd gevangen. Alras vestigden zich pensionhouders voor de badgasten. In de loop van de negentiende eeuw groeide het dorpje uit tot een mondaine badplaats. Er werd een station gebouwd en luxe hotels en onderkomens langs de boulevards ontvingen internationale cliëntèle, waarvan de bekendste natuurlijk de keizerin van Oostenrijk, Sisi, was. Er was vermaak, men kuurde en kon flaneren over de boulevard en door de Passage.
De Eerste Wereldoorlog brak uit en de internationale badgasten kwamen niet meer. De belle époque was over. Zandvoort ontwikkelde zich in de jaren twintig en dertig tot de badplaats voor Amsterdam. De oorlog kwam en maakte een einde aan de hotels en gebouwen aan de boulevards voor de Atlantikwall. Na de oorlog kwamen vanaf de jaren 50 de gasten weer terug, vooral Oosterburen, die verbleven in de vele pensions. GKT heeft zelf ook jarenlang met veel plezier Duitse gasten ontvangen. Zandvoort ging weer bruisen als badplaats. Er was de Grand Prix, de Bouwes torenflat werd gebouwd, je had een dolfijnenshow in Dolfirama (GKT is daar weleens tijdens schoolreisje geweest) en in de jaren tachtig streek Grandorado neer. Vergeet ook het 9 kilometer lange strand niet, de grote attractie. Voor ieder iets wils dus. Net zo veranderlijk als de zee voor de deur. En zo gaat het nog steeds in de 21e eeuw, nieuwe strandtenten voor een divers publiek en de laatste jaren knapt het dorp ook meer en meer op. Er is een kakelnieuw Zandvoorts Museum. Ga daar eens kijken naar de overzichtstentoonstelling over Zandvoort en het panorama van Zandvoort in alle seizoenen. Inmiddels zijn we 200 jaar verder en presenteerde de gemeente de plannen voor de aanpak van het Badhuisplein, alwaar een nieuw hotel en appartementen moeten worden gebouwd. Een nieuwe fase voorZandvoort als badplaats, het hele jaar rond. Geschikt voor de komende 100 jaar.
RECEPT: Haringsalade aan zee.
Nodig:
500 g sperziebonen.
4 hardgekookte eieren
4 zure haringen uitgelekt
2 el rode wijnazijn
4 el olijfolie
1/2 el mosterd
1 grote gekookte aardappel
1 rode ui
peper en zout
paar takjes dille
gehakte peterselie
Bereiding:
Maak de sperziebonen schoon en snijd deze in stukjes. Kook ze kort in water met ruim zout. Giet af en koel de bonen met wat koud water. Kook de eieren en pel ze. Schil de van te voren gekookte aardappel en snijd deze in stukjes. Snipper de rode ui fijn. Doe de sperziebonen, ui en aardappel in een kom en meng deze door elkaar. Maak een dressing van de olie, azijn, peterselie, mosterd. meng deze door de salade. Maak de salade op smaak met wat peper en zout. Snijd de zure haringen in tweeën en verwijder de rugvin. Snijd de hardgekookte eieren in parten. Verdeel de salade over vier borden, leg de haringfilets en eieren er bovenop. Garneer met een takje dille.
Tip: Wil je meer weten over de ontwikkeling van de Noordzee-badplaatsen, dan is het boek Aan zee van Martin Hendriksma een aanrader.